Cemil TINAZ
Cemil TINAZ

Gazete: Düzce Postası

[email protected]

Teksif Sendikası Düzce İl Temsilcisi

Kıdem tazminatı

  • 28.06.2022 13:20

DEĞERLİ okurlarım kıdem tazminatı işçi sınıfının en önemli kazanımlarından biridir. Bugünkü yazımda, bu hak nasıl kazanıldı, bir işçi arkadaşımız hangi şartlarda kıdem tazminatını hak ediyor bunları yazacağım. Çünkü bir sendikacı olarak en çok kıdem tazminatıyla ilgili sorunlarla karşılaşıyoruz.

1935 yılında rahmetli büyük önderimiz Mustafa Kemal Atatürk ve İsmet İnönü bir fabrika ziyaretinde, önce fabrikayı dolaşırlar, öğlen paydosunda işçilerle sohbet ederler. Savaştan yeni çıkılmış, yokluğun ve fakirliğin yaşandığı yıllarda, görürler ki işçiler evinden getirdiği zeytin, keş, haşlanmış yumurta, kuru ekmekle karnını doyuruyor, hatta bazıları evinden bir şey getirememiş yemek yemediğini görmüşler. Daha sonra fabrika idaresiyle görüşürlerken işçilerin bu durumu gündeme gelir ve aç işçiler çalışamaz verimli de olamaz diyerek fabrika idaresin bundan böyle her gün öğlen yemeği çıkarılması talimatını verirler ve o gün bugün özel ve kamu fabrikalarında işçilere yemek hizmeti verilir.

Günümüzde bile dünyanın çoğu ülkesinde böle bir hizmet hala yoktur. Daha sonra fabrika idaresi de işçilerin bir kısmının ay sonu maaşı aldıklarında paraları bitene kadar işe gelmediklerini ve bir türlü bunun önüne geçemediklerini söyler.

Mustafa Kemal Atatürk ve İsmet İnönü fabrika idaresine şöyle bir öneri getirirler. Bir yılı tam, eksiksiz çalışana yılsonu bir maaş ikramiye verilmesini önerir ve devamsızlığın bu şekilde süreç içinde önüne geçilir. Daha sonra bu bir maaş ikramiye zaman içinde, sendikaların da verdiği mücadeleyle kıdem tazminat hakkına dönüşür ve bugünkü şeklini alır.

Kıdem tazminatı işçinin en son aldığı bürüt ücretten hesaplanır ve işveren tarafından ödenir. Kıdem tazminatı çalıştığın iş yerinde bir yıllık hizmetin olursa ve sayacağım 8 koşul oluşursa hak kazanılır. Kıdem tazminatı sekiz şekilde hak kazanılır.

1) İşçi emekliliğini hak ettiğinde, sosyal güvenlik kurumundan emekliliğini hak ettiğine dair yazıyı işverene ibraz eder ve kıdem tazminatını talep ederek iş yerinden ayrılır.

2) 1800 gün pirim ödemiş şartıyla, sağlık kuruluşundan çalışamaz raporu aldığında işverene ibraz eder ve tazminatını talep ederek iş yerinden ayrılır.

3) Kadın işçiler evlenmeleri halinde evlilik cüzdanını işvene ibraz ettiklerinde bir yıl içinde istediklerinde tazminat talep ederek iş yerinden ayrılabilirler.

4) Askerden önce çalışmış erkek işçiler askerlik şubesinden askere gideceğine dair evrakı işverene ibraz ettiklerinde kıdem tazminatını talep ederek işyerinden ayrılabilirler.

5) 1999 öncesi sigortalı olanlar ve 3600 gün pirimi ödenmiş olanlar sosyal güvenlik kurumunda kıdem tazminatına hak etmiştir yazısını işverene ibraz ettiklerinde hak kazanırlar.

6) işveren bir işçiyi on günden fazla ücretsiz izine çıkardığında hak kazanır.

7) işveren çalıştırdığı işçiye maaşını 20 günden fazla geciktirmesi durumunda hak kazanır.

8) İşveren işçiyi haksız yere işten çıkardığında hak kazanır.

Şayet yukarıda saydığım şartların oluşması durumunda işveren işçinin kıdem tazminatını ödemez ise yargıya başvurup yargı yoluyla hak kazanılır. Kıdem tazminatı işçi sınıfının girişte bahsettiğim gibi çok önemli kazanılmış bir hakkıdır. İşverenler kıdem tazminatını bir yük olarak görürler ve hükümetlere kaldırılmasıyla ilgili tavsiyelerde bulunurlar. 20 yıldır ülkemizi yöneten iktidardan önceki hükümetler gündeme bile getiremediler ancak bugünkü hükümet birkaç sefer kıdem tazminatını kaldırıp fona devretmeyi düşündü ancak işçi sınıfının çok şiddetli tepkisini görünce geri adım atarak şimdilik rafa kaldırdı. Ancak tehlike geçmiş değil, bugünkü iktidar bir daha kazanması durumunda bu çok isteyip de başaramadığı arzusunu gerçekleştirir. İşçi sınıfına tavsiyem sandık önüne geldiğinde 20 yıllık iktidarları sürecinde işçi, emekçi ve çalışan için bir tane kanun çıkartmayan, hep bir avuç sermayeyi düşünen iktidara sandıkta bir ders vermeleridir. Cemil başkan demedi demeyin.

Yorum Yap

Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Düzce Postası Gazetecilik Matbaacılık Ticaret Ltd. Şti. (www.duzcepostasi.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Mobil Uygulamalarımız

IOS UygulamamızAndroid Uygulamamız